5.3. Αγκαλιάζοντας το S.C.R.E.A.M! και τους εξελισσόμενους ηγετικούς ρόλους στα σχολεία και ιδρύματα ΕΕΚ του 21ου αιώνα

Στα κολέγια, υπάρχουν πάντα ανιδιοτελείς εκπαιδευτικοί που υποστηρίζουν τους φοιτητές με κάθε κόστος. Αυτοί οι εκπαιδευτικοί, οι οποίοι χαίρουν της εμπιστοσύνης των φοιτητών και του προσωπικού, είναι γνωστό ότι λαμβάνουν αποφάσεις με βάση τις ανάγκες των φοιτητών. Η αφοσίωσή τους στη βελτίωση των δεξιοτήτων και των ικανοτήτων των μαθητών και των κοινωνικών εμπειριών τους αποδεικνύεται από την προθυμία τους να αφιερώσουν γεύματα και ώρες μετά το σχολείο με τους μαθητές για να αναπτύξουν τις δραστηριότητες και τα προγράμματά τους και να τους βοηθήσουν να δουν το καλό στον εαυτό τους. Ωστόσο, αυτοί οι εκπαιδευτικοί είναι επίσης πιθανό να εξαντληθούν και να επωφεληθούν τόσο από τη διοίκηση όσο και από τους συναδέλφους εκπαιδευτικούς.

Το σημερινό πολύπλοκο περιβάλλον απαιτεί μια νέα προσέγγιση στη διδασκαλία. Όλοι οι εκπαιδευτικοί, και όχι μόνο οι αφοσιωμένοι, πρέπει να γίνουν διαμεσολαβητές που υλοποιούν τους ρόλους του οραματιστή, του αρχιτέκτονα, του συμβούλου και του καταλύτη. Δεν μπορείτε πλέον να επιμένετε στα παλιά σας σχέδια διδασκαλίας και να χρησιμοποιείτε το ίδιο διδακτικό υλικό χρόνο με το χρόνο. Πρέπει να αποδεχτείτε ότι ο ρόλος του εκπαιδευτικού έχει αλλάξει και ότι μερικές φορές αναμένεται από εσάς να προσαρμοστείτε στο ρόλο του γονέα, του κοινωνικού λειτουργού, του προπονητή, του μέντορα και να ενεργήσετε ως διαμεσολαβητής, ενώ διδάσκετε στους μαθητές τις δεξιότητες και τις ικανότητες που αναφέρει το υπάρχον πρόγραμμα σπουδών. Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να συνεργάζονται με βοηθούς εκπαιδευτικούς, εργαζόμενους σε θέματα νεολαίας, κοινωνικούς λειτουργούς και να αφιερώνουν χρόνο στη συνδημιουργία ουσιαστικών μαθημάτων και μαθησιακών εμπειριών με τρόπους που απαιτούν τη δέσμευση και τη συμμετοχή των ενδιαφερομένων μερών, όπως οι πελάτες, οι εργαζόμενοι, οι γονείς, οι συμμαθητές και η ευρύτερη κοινωνία. Στον σημερινό κόσμο των κολεγίων, όλοι πρέπει να κερδίσουν, ακόμη και ο φοιτητής. Διαφορετικά, απλά θα επιλέξουν να εγκαταλείψουν και να πάνε αλλού.

Ανεξάρτητα από την προσωπικότητα ή το στυλ διδασκαλίας σας, μπορείτε να γίνετε πιο αποτελεσματικός Ηγέτης της τάξης αν συνειδητοποιήσετε τις “αποσκευές” που κουβαλάτε ως εκπαιδευτικός και πώς αυτές ενδέχεται να σας εμποδίζουν να εφαρμόσετε τους νέους ηγετικούς ρόλους που περιγράφονται παρακάτω.

Ο εκπαιδευτικός ως Οραματιστής

Ως οραματιστές, οι εκπαιδευτικοί διαμορφώνουν το σκοπό και το όραμα για το γιατί οι μαθητές σπουδάζουν και ποια είναι τα οφέλη από την αποφοίτηση από την ΕΕΚ. Βοηθούν στην απεικόνιση του σκοπού και των οραμάτων των μαθητών παρατηρώντας και ακούγοντας ,όχι μόνο τους μαθητές, αλλά και τους ανθρώπους σε όλο το σύστημα (π.χ. γονείς, άλλους συγγενείς, κοινότητα, φίλους κ.λπ.), προσφέροντας ιδέες προς εξέταση και ενσωματώνοντας τις προοπτικές των άλλων με τη δική τους πρωτότυπη σκέψη. Ως οραματιστές, οι εκπαιδευτικοί είναι ηγέτες που εργάζονται σε ομάδες για να ενδυναμώσουν τους μαθητές και να βοηθήσουν να μετατρέψουν την (μαθησιακή) πρόοδό τους σε μετρήσιμα αποτελέσματα που θα τους βοηθήσουν να επιτύχουν στις σπουδές τους και στη ζωή τους.

Ο εκπαιδευτικός ως Αρχιτέκτονας

Με σαφήνεια ως προς το τι πρέπει να επιτευχθεί, οι εκπαιδευτικοί ενεργούν ως αρχιτέκτονες. Αντί να αναπτύσσουν οι ίδιοι σχέδια και προγράμματα σπουδών, εμπλέκουν άλλους στο εκάστοτε εκπαιδευτικό σύστημα για να δημιουργήσουν και να ξεκινήσουν ένα εξουσιοδοτημένο σύστημα που διευκολύνει τη μάθηση και την ανάπτυξη δεξιοτήτων. Για να μπορέσουν να το κάνουν αυτό, οι εκπαιδευτικοί πρέπει να αφήσουν τις όποιες περιοριστικές υποθέσεις και πεποιθήσεις μπορεί να έχουν και να επιτρέψουν την ανάδυση νέων μορφών παιδαγωγικής και μάθησης.

Ο εκπαιδευτικός ως Προπονητής

Καθώς οι άνθρωποι ενδυναμώνονται για την επίτευξη των οργανωτικών στόχων, πρέπει να αναπτύξουν μεγαλύτερη επιχειρηματική οξύνοια, να μάθουν να σκέφτονται πιο στρατηγικά και να εμβαθύνουν την ικανότητά τους να συνεργάζονται. Η οικοδόμηση ικανοτήτων νοοτροπίας, γνώσεων και δεξιοτήτων καθίσταται σημαντικός τομέας που οι εκπαιδευτικοί πρέπει να αντιμετωπίσουν στην παιδαγωγική τους. Αυτό μπορεί να γίνει με την ενθάρρυνση ενός ευρέος φάσματος επίσημων και ανεπίσημων πρωτοβουλιών μάθησης και την ανάπτυξη μιας κουλτούρας μάθησης σε ολόκληρο τον οργανισμό. Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να δημιουργήσουν περιβάλλοντα όπου είναι άνετο να πειραματιστούν, όπου οι άνθρωποι αισθάνονται εξίσου καλά να συζητούν τι πήγε καλά και τι θα μπορούσαν να έχουν κάνει καλύτερα. Χρειάζεται να αυξήσουν την αλληλεπίδραση μεταξύ των ιδίων και των σπουδαστών ενεργώντας περισσότερο ως προπονητές παρά ως παραδοσιακοί εκπαιδευτές. Ένας τρόπος για την εφαρμογή μιας προπονητικής στάσης είναι να θέτουν περισσότερες ερωτήσεις παρά να συνταγογραφούν λύσεις και να αναζητούν πολλαπλές προοπτικές για να διευρύνουν το χώρο των λύσεων.

Οι εκπαιδευτικοί ως Καταλύτες

Ως καταλύτες, οι εκπαιδευτικοί συμβάλλουν στην απελευθέρωση της ενέργειας σε όλο το σύστημα. Μπορούν να το κάνουν αυτό με τέσσερις πρωταρχικούς τρόπους: 1) να απομακρύνουν τα εμπόδια που εμποδίζουν τις ομάδες να υλοποιήσουν τις ιδέες τους, 2) να προωθήσουν τις συνδέσεις σε ολόκληρο τον οργανισμό, 3) να βοηθήσουν τους μαθητές να συνδέσουν όσα επεξεργάζονται, με τα μελλοντικά επαγγελματικά τους σχέδια και τις φιλοδοξίες τους και 4) να ενθαρρύνουν ένα περιβάλλον χωρίς αποκλεισμούς και φιλόξενο, με ολότητα και ομαδικότητα, όπου οι μαθητές μπορούν να φέρουν τον αυθεντικό εαυτό τους στην τάξη, να εργάζονται με ενεργητικούς και βιώσιμους τρόπους και να επιδιώκουν όλο το φάσμα των προσωπικών και επαγγελματικών τους φιλοδοξιών.

Ένας εκπαιδευτικός που αγκαλιάζει αυτούς τους τέσσερις νέους διδακτικούς ρόλους θα βρει αποτελεσματικούς τρόπους ώστε οι μαθητές να επιτύχουν τους μαθησιακούς τους στόχους και να προετοιμαστούν για τη ζωή μετά το κολέγιο. Ωστόσο, δεν αρκούν οι προαναφερθέντες ηγετικοί ρόλοι. Οι εκπαιδευτικοί πρέπει επίσης να αναπτύξουν και να εφαρμόσουν δεξιότητες που τους επιτρέπουν να βοηθήσουν τους μαθητές να αποβάλουν τις “αποσκευές” που τους εμποδίζουν να μάθουν και να προοδεύσουν. Οι εκπαιδευτικοί του μέλλοντος πρέπει να είναι προνοητικοί, προσαρμοστικοί, επικοινωνιακοί, με σεβασμό, ενθουσιασμό, ανοιχτόμυαλοι, εκτιμητικοί, προσιτοί, οργανωμένοι και ενθαρρυντικοί, παραμένοντας παράλληλα ταπεινοί και με αυτοπεποίθηση. Ως εκπαιδευτικοί και αρωγοί της μάθησης, πρέπει να εμπιστεύονται τους μαθητές τους και να τους αναθέτουν κάποιες μαθησιακές ευθύνες μέσα στην τάξη. Αυτό θα βοηθήσει τους μαθητές να αποκτήσουν δεξιότητες ομαδικής εργασίας και θα τους επιτρέψει να αναλάβουν περισσότερο την ευθύνη της εκπαίδευσής τους.

Έχετε φτάσει στο τέλος του εγχειριδίου S.C.R.E.A.M! Συνοψίζοντας, εμείς, οι συγγραφείς αυτού του εγχειριδίου, πιστεύουμε ότι η εστίαση σε αυτές τις έξι λέξεις, Δύναμη, Συνεργασία, Σεβασμός, Αυτοαξιολόγηση, Επίτευξη, Παρακίνηση, που αποτελούν τον πυρήνα πίσω από τη μεθοδολογία S.C.R.E.A.M! θα βοηθήσει, με την υποστήριξη των εκπαιδευτικών, τους μαθητές να αναγνωρίσουν τις δεξιότητες, τις κρυφές δυνάμεις και τις ικανότητές τους. Μαζί, μπορούμε να δημιουργήσουμε μια μετασχηματιστική εκπαιδευτική εμπειρία που προετοιμάζει τους μαθητές για επιτυχία στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση και όχι μόνο!